Nieuwe regelgeving Energielabels
Foto van Dion Kunst

Dion Kunst

Eigenaar Eerlijk Energielabel & Gecertificeerd Inspecteur

Rijksmonumenten en het energielabel: wat gaat er veranderen?

Vanaf 29 mei 2026 verandert de energielabel-verplichting ook voor rijksmonumenten en andere beschermde monumenten in Nederland. Tot nu toe waren monumentale panden grotendeels uitgezonderd van deze verplichting, maar dat komt te vervallen door nieuwe Europese en nationale regelgeving.

Wat is een rijksmonument?

Een rijksmonument is een gebouw of object dat op de nationale erfgoedlijst staat vanwege cultuurhistorische waarde. Denk aan eeuwenoude panden, kerken, boerderijen en klassiek vastgoed. Deze staan onder beheer van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.

Tot nu toe gold voor veel van deze monumenten een vrijstelling voor de energielabelplicht, juist omdat duurzame ingrepen niet altijd passen bij behoud van het erfgoed.

Welke verandering komt eraan?

De Europese richtlijn EPBD IV (Energy Performance of Buildings Directive) dwingt lidstaten om de energieprestatie van gebouwen inzichtelijk te maken voor iedereen, dus ook voor monumenten. Daardoor vervalt de uitzondering die monumenten hadden en moeten eigenaren vanaf 29 mei 2026 een geldig energielabel hebben als ze hun monument verkopen, verhuren of de huurovereenkomst verlengen.

Dit geldt voor rijks-, provinciale én gemeentelijke beschermde monumenten.

Let op: bestaande huurcontracten blijven in principe buiten de plicht, maar bij verlenging of wijziging moet wél een energielabel worden overlegd.

Hoe krijg je een energielabel voor een monument?

Controleer of er al een geldig label bestaat in de landelijke database (EP-Online). Nog geen energielabel? Eerlijk Energielabel kan het label voor je opstellen. Er bestaat geen apart energielabel voor monumenten. Het standaard energielabel wordt gebruikt, maar met oog voor het behoud van monumentale waarde.

Let op: gebouwen die uitsluitend gebruikt worden voor religieuze diensten (bijv. kerken) blijven vaak uitgezonderd van de verplichting tenzij ze gedeeltelijk voor andere functies worden gebruikt.

Twijfel of je monument een energielabel nodig heeft? Onze EP-adviseurs van Eerlijk Energielabel kunnen je hierbij helpen.

Tips voor monumenteneigenaren

Vanaf 29 mei 2026 geldt in Nederland een belangrijke wijziging voor rijksmonumenten en andere beschermde gebouwen: ze moeten bij verkoop, verhuur of contractwijzigingen beschikken over een geldig energielabel. Wees hier dus op voorbereid:

  1. Begin tijdig met aanvragen (voorjaar 2026 kan druk worden);
  2. Combineer labelaanvraag met een verduurzamingadvies;
  3. Zet advies in om ook financiering of subsidies te onderzoeken.

 

Vraag direct een energielabel aan of kom met ons in contact voor advies. 

Deel deze post