Wat is een energielabel?

Een energielabel laat zien hoe energiezuinig een woning of gebouw is. De labelklasse loopt van A++++ (zeer energiezuinig) tot G (zeer onzuinig). Het label wordt vastgesteld door een erkende energieprestatie-adviseur en is 10 jaar geldig.

Naast de letterklasse bevat het energielabel ook een overzicht van kenmerken van de woning (isolatie, installaties, glas) en aanbevelingen voor verbetering.

Energielabel checken? Check hier jouw officiële label.

Waarom is een energielabel verplicht?

De verplichting is vastgelegd in nationale wetgeving op basis van Europese richtlijnen. Het doel is drieledig:

1. Transparantie voor kopers en huurders

Wie een woning koopt of huurt, moet vooraf weten hoe energiezuinig het pand is en welke energiekosten verwacht kunnen worden.

2. Stimulans voor verduurzaming

Doordat energieprestaties zichtbaar zijn in advertenties en bij overdracht, wordt investeren in isolatie, zonnepanelen of een warmtepomp aantrekkelijker.

3. Eerlijke vergelijking op de vastgoedmarkt

Energiezuinigheid is onderdeel van de waarde van vastgoed. Het energielabel zorgt voor duidelijke en controleerbare informatie.

Wanneer is een energielabel verplicht?

In Nederland geldt de verplichting van een energielabel op drie hoofd­momenten.

1. Bij verkoop van een woning

Bij overdracht moet de verkoper een geldig energielabel overhandigen aan de koper. Daarnaast moet de labelklasse al vermeld worden in de advertentie.

2. Bij verhuur van een woning

Bij het aangaan van een huurovereenkomst moet de verhuurder een energielabel beschikbaar stellen aan de huurder.

3. Bij oplevering van nieuwbouw

Bij oplevering van een nieuwbouwwoning moet een definitief energielabel geregistreerd zijn.

De verplichting geldt niet alleen voor woningen, maar ook voor veel utiliteitsgebouwen zoals kantoren, scholen en zorginstellingen bij verkoop, verhuur of oplevering.

Wanneer is een energielabel niet verplicht?

Er zijn wettelijke uitzonderingen. Een energielabel is meestal niet verplicht bij:

• Gebouwen met een gebruiksoppervlakte kleiner dan 50 m²;
• Gebouwen zonder energiegebruik voor klimaatregeling (bijvoorbeeld onverwarmde schuren of garages);
• Tijdelijke gebouwen met een gebruiksduur van maximaal 2 jaar;
• Recreatiewoningen die minder dan 4 maanden per jaar worden gebruikt én een laag energieverbruik hebben;
• Bepaalde industriële of agrarische gebouwen zonder klimaatinstallatie.

Twijfel je? Controleer altijd de actuele regelgeving of laat je adviseren door een erkende EP-adviseur.

Boetes bij ontbreken van een energielabel

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleert de naleving. De regels zijn aangescherpt en handhaving gebeurt actief. Bij verkoop of verhuur kan de boete direct worden opgelegd als het energielabel ontbreekt. Er is niet altijd eerst een herstelmogelijkheid. Daarnaast kan een dwangsom worden opgelegd om alsnog een label te registreren.

Zo werkt het aanpassen van je energielabel na verduurzaming (binnen 2 jaar)

Heb je na de opname van je energielabel verduurzamingsmaatregelen uitgevoerd? Dan kun je het energielabel laten aanpassen.

Binnen 24 maanden na de oorspronkelijke opname

Wanneer je binnen 2 jaar na de eerste registratie verduurzamingsmaatregelen hebt uitgevoerd die aantoonbaar invloed hebben op de energieprestatie, kun je:

• Een herziening aanvragen bij dezelfde energieadviseur;
• Dit vaak tegen lagere kosten dan een volledig nieuw label;
• Het label laten aanpassen zonder dat de 10-jarige geldigheid opnieuw start.

De oorspronkelijke registratiedatum blijft dus leidend voor de geldigheid.

Welke maatregelen tellen mee?

Voorbeelden van maatregelen die invloed kunnen hebben op je label:

• Plaatsen van HR++ of triple glas;
• Dak-, vloer- of gevelisolatie;
• Installatie van zonnepanelen;
• Vervangen van de cv-ketel door een (hybride) warmtepomp;
• Verbeterde ventilatievoorzieningen.

De adviseur beoordeelt of de aanpassingen voldoende effect hebben op de energieprestatieberekening. 

Wanneer is een volledig nieuw label nodig?

Bij grote verbouwingen of ingrijpende wijzigingen in de gebouwschil of installaties kan een volledige nieuwe opname noodzakelijk zijn. In dat geval wordt een compleet nieuw energielabel opgesteld met een nieuwe registratiedatum.

Voorkom problemen

Een energielabel is in Nederland verplicht bij verkoop, verhuur en oplevering van de meeste woningen en gebouwen. De regels worden actief gehandhaafd en boetes kunnen direct worden opgelegd.

Heb je recent verduurzaamd? Dan kun je binnen twee jaar je energielabel laten aanpassen, mits de maatregelen aantoonbaar invloed hebben op de energieprestatie. Door tijdig actie te ondernemen voorkom je boetes én zorg je voor duidelijkheid richting kopers, huurders en financiers.